Các nước EU đã áp dụng chuẩn sạc thống nhất USB Type-C cho laptop mới

Tech MediaOnline

Các nước EU đã áp dụng chuẩn sạc thống nhất USB Type-C cho laptop mới

April 29

12:38 2026

Print This Article Share it With Friends

Các nước thuộc Liên minh Châu Âu (EU) đã tiến thêm một bước nữa trong tiến trình thống nhất một chuẩn sạc cho thiết bị điện tử. Chuẩn sạc USB Type-C giờ đây đã được áp dụng cho cả các loại máy tính xách tay mới ở EU, sau khi đã áp dụng cho smartphone và các thiết bị điện tử nhỏ. Các nhà sản xuất thiết bị có 3 năm để chuyển đổi.

Ngay cả nhà Apple, từ iPhone 15 Series năm 2023 đã phải từ bỏ cổng sạc Lightning, USB 2.0 truyền thống (xài từ iPhone 5 hồi năm 2012) để chuyển sang cổng USB Type-C.

Từ cuối năm 2024, tất cả các thiết bị di động (bao gồm cả iPhone), máy tính bảng và máy ảnh mới bán ra tại EU phải có cổng USB Type-C. Từ mùa xuân năm 2026, yêu cầu này cũng sẽ áp dụng cho máy tính xách tay. Theo giải thích, ưu tiên hàng đầu của việc thống nhất một tiêu chuẩn sạc là giảm thiểu lượng rác thải do việc liên tục thay thế cáp và bộ sạc trong quá trình chuyển đổi sang các mẫu thiết bị mới.

Quy định về sử dụng thống nhất một chuẩn sạc USB Type-C đã được các nhà đàm phán Nghị viện Châu Âu và Hội đồng Châu Âu đồng ý vào ngày 7-6-2022. Nó đã được Nghị viện Châu Âu thông qua tại phiên họp toàn thể hôm thứ Ba 4-10-2022 với 602 phiếu thuận, 13 phiếu chống và 8 phiếu trắng, là một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn của EU nhằm giảm thiểu rác thải điện tử và trao quyền cho người tiêu dùng đưa ra những lựa chọn bền vững hơn. Ngày 13-10-2025, Ủy ban Châu Âu (European Commission, EC) đã ban hành hướng dẫn mới về việc hoàn thành sáng kiến bộ sạc chung (Common Charger).

Quy định này yêu cầu các bộ nguồn đa năng phải có chức năng chống sét lan truyền (surge protection, SP) để đáp ứng các tiêu chuẩn thiết bị viễn thông. (Chức năng phòng ngừa điện quá áp này được dùng để bảo vệ hệ thống điện và thiết bị điện tử nhạy cảm bằng cách hạn chế điện áp quá độ, ngăn ngừa hỏng hóc, chập điện, và giảm thiểu thiệt hại do điện áp tăng đột ngột).

EC cho biết: Mỗi năm, hơn 400 triệu bộ sạc rời (external power supplies, EPS) đã được bán ra tại EU. Nhiều bất tiện và lãng phí đã xảy ra do các bộ sạc rời có quá nhiều chuẩn khác nhau, không thể dùng lẫn nhau. Để tăng sự tiện lợi cho người tiêu dùng cũng như hiệu quả sử dụng tài nguyên và năng lượng, EC đã quyết định sửa đổi các yêu cầu về thiết kế sinh thái đối với các thiết bị này. Các quy định này áp dụng cho các thiết bị cung cấp điện dùng để sạc hoặc cung cấp điện cho các thiết bị như máy tính xách tay, điện thoại thông minh, bộ định tuyến không dây và màn hình máy tính. EPS sẽ phải đáp ứng các tiêu chuẩn hiệu quả năng lượng cao hơn và có khả năng tương thích tốt hơn – ví dụ, tất cả các bộ sạc USB trên thị trường EU sẽ cần phải có ít nhất một cổng USB Type-C và phải hoạt động với cáp có thể tháo rời. Chúng sẽ được gọi là bộ sạc chung (Common Chargers). Biện pháp này sẽ giảm thiểu tác động đến năng lượng và môi trường liên quan đến việc sản xuất và sử dụng các thiết bị. Các yêu cầu mới dự kiến sẽ giúp tiết kiệm khoảng 3% năng lượng tiêu thụ trong suốt vòng đời của EPS vào năm 2035 (tương ứng với lượng năng lượng sử dụng trong 1 năm của khoảng 140.000 ô tô điện). Chúng cũng sẽ giảm 9% lượng khí thải nhà kính liên quan và khoảng 13% lượng khí thải gây ô nhiễm liên quan. Chi tiêu của người tiêu dùng có thể giảm khoảng 100 triệu euro mỗi năm vào năm 2035.

Theo các chuyên gia, việc áp dụng các quy định này có thể giúp tiết kiệm tới 0,7 TWh điện năng mỗi năm vào năm 2035.

Tài liệu này cũng liệt kê các loại thiết bị khác mà chuẩn USB-C cũng sẽ trở thành bắt buộc. Chúng bao gồm máy tính bảng, sách điện tử, máy chơi game cầm tay, máy ảnh kỹ thuật số, tai nghe, loa không dây, cũng như bàn phím và chuột.

Theo bluewin (28-4-2026), cho đến nay, nhiều nhà sản xuất máy tính xách tay – đặc biệt là trong lĩnh vực thiết bị chơi game mạnh mẽ hoặc máy trạm – sử dụng các cục sạc (adaptor) và cáp sạc không tương thích với thiết bị của các nhà sản xuất khác. Các đầu cắm tròn độc quyền hoặc các định dạng vuông đặc biệt buộc người dùng phải luôn mang theo bộ nguồn gốc. Với quy định mới của EU, tất cả các máy tính xách tay có công suất tiêu thụ lên đến 240 watt giờ đây phải có khả năng sạc qua cổng USB-C.

Tuy nhiên, người tiêu dùng vẫn cần xem xét kỹ loại cáp sạc mình đang sử dụng. Mặc dù vấn đề cơ học được giải quyết với đầu cắm tiêu chuẩn, nhưng vấn đề điện tử vẫn còn: Không phải mọi cáp USB-C đều giống nhau.

Keystone-SDA lưu ý: Hãy chú ý khi mua cáp. Mặc dù đầu cắm USB Type-C luôn khớp, nhưng khả năng truyền tải điện năng lại khác nhau đáng kể. Cáp sạc điện thoại thông minh tiêu chuẩn thường chỉ được thiết kế cho công suất từ 15 đến 27 watt. Tuy nhiên, một chiếc máy tính xách tay hiện đại thường yêu cầu từ 65 đến 100 watt hoặc thậm chí hơn. Nếu sử dụng cáp không phù hợp, bạn có nguy cơ máy tính xách tay không sạc được hoặc hiển thị thông báo lỗi “Sạc chậm”. Khi mua cáp sạc, người dùng nên tìm nhãn “Power Delivery” (USB-PD) và công suất được chỉ định (ví dụ: 100W hoặc 240W). Chỉ những cáp được chứng nhận mới bảo đảm công suất tối đa được truyền đến thiết bị một cách an toàn.